ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง - Thyroiditis

ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง Thyroiditis

Table of Contents

ต่อมไทรอยด์ ทำหน้าที่ สร้างไทรอยด์ฮอร์โมนและะฮอร์โมนไทรอยด์ ทำหน้าที่ควบคุมระบบการเผาผลาญและเมตาบอริซึมของร่างกาย ในวัยทารกจะเกี่ยวข้องกับพัฒนาการเจริญเติบโตของสมอง ในผู้ใหญ่จะเกี่ยวข้องโดยตรงกับกระบวนการเผาผลาญหรือเมตาบอริซึม ซึ่งช่วยเปลี่ยนสารอาหารที่กินเข้าไปเป็นพลังงานให้กับเซลล์ของร่างกาย   หากต่อมไร้ท่อทำงานผิดปกติ ผลิตฮอร์โมนมากเกินไปหรือต่ำเกินไป ก็จะส่งผลกระทบต่อระบบของร่างกายได้ รวมถึงส่งผลต่อการกระตุ้นการทำงานของอวัยวะต่าง ๆ โดยเฉพาะหัวใจและสมอง เเละส่งผลต่อความแข็งแรงของผิวหนัง เล็บ และเส้นผมได้เช่นกัน โดยอาการของโรคไทรอยด์ในแต่ละรายจะมีอาการแสดงออกได้หลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับชนิดความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ แต่บทความนี้จะกล่าวถึงเฉพาะส่วนของ ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้องรัง จากภูมิคุ้มกัน

โรค ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง จากระบบภูมิคุ้มกัน (Thyroiditis)

ต่อมไทรอยด์มีความสำคัญในการกระตุ้นการทำงานของอวัยวะต่าง ๆ ร่างกายจึงมีการควบคุมการทำงานของต่อมไทรอยด์เพื่อให้ระดับไทรอยด์ฮอร์โมนอยู่ในเกณฑ์ปกติ ในกรณีที่ต่อมไทรอยด์อักเสบจะพบได้ในลักษณะอักเสบกึ่งเฉียบพลันและอักเสบเรื้อรัง โดยต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังที่มีต้นเหตุจากความบกพร่องของระบบภูมิคุ้มกันเรียกว่า

  • Hashimoto’s Thyroiditis
  • Graves’ Disease  

Hashimoto’s Thyroiditis คืออะไร?

โรคต่อมไทรอยด์อักเสบจากภูมิคุ้มกัน คือภาวะความผิดปกติของภูมิคุ้มกันที่ทำลายเซลล์ในต่อมไทรอยด์ โดยในระยะยาวจะส่งผลให้เกิดภาวะขาดไทรอยด์ เนื่องจากร่างกายไม่สามารถผลิตฮอร์โมนไทรอยด์ ผู้ป่วยโรค Hashimoto’s Thyroiditis อาจมี

อาการคอโต (คอพอก) หรือไม่ก็ได้  

  • ผู้ป่วยมักจะมีอาการอ่อนเพลีย
  • น้ำหนักเพิ่ม
  • ใบหน้าบวม
  • รู้สึกหดหู่
  • ซึมเศร้า
  • รู้สึกหนาวกว่าปกติ  
  • น้ำหนักขึ้นโดยไม่มีสาเหตุ
  • ระดับไขมันในเลือดสูง 

Graves’ Disease คืออะไร?

โรคเกรฟส์ เป็นความผิดปกติที่เกิดขึ้นกับระบบภูมิคุ้มกันของต่อมไทรอยด์   ส่งผลให้ต่อมไทรอยด์ผลิตฮอร์โมนออกมามากกว่าปกติ โดยโรคนี้นับเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดภาวะไทรอยด์เป็นพิษ ผู้ป่วยมักมีอาการ

  • ต่อมไทรอยด์โต  
  • หัวใจเต้นเร็วกว่าปกติหรือเต้นผิดปกติ  
  • ผมบางและแห้ง    
  • น้ำหนักตัวลดลงทั้งที่รับประทานอาหารตามปกติ
  • อ่อนเพลีย  
  • วิตกกังวล
  • หงุดหงิดง่าย

ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรค ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง

  1. อายุ ภาวะต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังมีแนวโน้มที่จะเกิดกับคนในวัยกลางคนช่วงอายุ 30 -50 ปี มากกว่าวัยอื่น ๆ อย่างไรก็ตามโรคนี้สามารถเกิดขึ้นได้กับทุกวัย
  2. เพศ ผู้หญิงที่ความเสี่ยงในการเกิดภาวะต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังได้มากกว่าผู้ชาย
  3. การถ่ายทอดทางพันธุกรรม ผู้ที่สมาชิกครอบครัวมีประวัติของภาวะต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง มีโอกาสเสี่ยงในการเกิดโรคดังกล่าวได้มากขึ้นตามไปด้วย
  4. การติดเชื้อแบคทีเรียหรือไวรัส
  5. ผู้ที่เป็นโรคแพ้ภูมิตัวเองชนิดอื่นๆ เช่นโรคซีลิแอค โรคลูปัสโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ โรคโจเกรน และเบาหวานชนิดที่ 1
  6. การสูบบุหรี่
  7. ความเครียด
ต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรัง - Thyroiditis

การตรวจวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการ

1. การตรวจ Anti TPO

คือ ความผิดปกติของต่อมไทรอยด์มักเกิดจากกลไกภูมิคุ้มกันที่สร้างแอนติบอดีต่อตัวเอง แอนติบอดีต่อ TPO จะกระตุ้นการทำงานของคอมพลีเมนต์และเชื่อว่ามีส่วนเกี่ยวข้องอย่างมากกับความผิดปกติของต่อมไทรอยด์และการเกิดภาวะไทรอยด์ทำงานน้อย ใช้ในการตรวจหาโรคไทรอยด์ที่เกิดจากภูมิคุ้มกันทำลายตนเอง เช่น โรคไทรอยด์อักเสบฮาชิโมโตะ โรคบวมน้ำแบบไม่ทราบสาเหตุ และโรคเกรฟส์ โดยพบความเข้มข้นของแอนติบอดีต่อต้าน TPO ที่ตรวจพบได้ในผู้ป่วยส่วนใหญ่ที่เป็นโรคเหล่านี้ โดยพบระดับแอนติบอดีต่อต้าน TPO ที่สูงที่สุดในผู้ป่วยที่เป็นโรคไทรอยด์อักเสบฮาชิโมโตะ ในโรคนี้ แอนติบอดีต่อต้าน TPO มีอยู่ประมาณ 90% ของผู้ป่วยทั้งหมด ซึ่งยืนยันได้ว่าโรคนี้มีสาเหตุมาจากภูมิคุ้มกันทำลายตนเอง

2. การตรวจ Thyroglobulin Ab

แอนติบอดีไทรอยด์โกลบูลิน (TgAb) คือ แอนติบอดีที่สร้างขึ้นเพื่อต่อต้านไทรอยด์ เป็นโปรตีนที่ระบบภูมิคุ้มกันสร้างขึ้นเพื่อจดจำและกำจัดเชื้อโรค โดยปกติแล้ว ระบบภูมิคุ้มกันจะไม่สร้างแอนติบอดีมากนักเพื่อต่อต้านไทรอยด์โกลบูลิน   เนื่องจากมันไม่ใช่เชื้อโรคในโรคภูมิต้านทานตนเอง ถ้าระบบภูมิคุ้มกันโจมตีเนื้อเยื่อที่แข็งแรงของร่างกาย ทำให้เกิดการอักเสบขึ้น ระดับแอนติบอดีต่อไทรอยด์โกลบูลินในเลือดอาจเพิ่มสูงขึ้นในผู้ที่มีโรคภูมิต้านทานตนเองที่เกี่ยวข้องกับไทรอยด์

3. การตรวจ Anti-TSH receptor IgG (TRAB)

คือ แอนติบอดีต่อตัวรับเซลล์ไทรอยด์สำหรับฮอร์โมนกระตุ้นไทรอยด์ แอนติบอดีนี้พบได้ในผู้ป่วยโรคเกรฟส์ 90% และเป็นสาเหตุของภาวะไทรอยด์ทำงานมากเกินไป

การแปลผลตรวจทางห้องปฏิบัติการ

  1. Thyroglobulin Ab มีค่าสูงอาจเกิดจาก
    • ผู้ป่วยมะเร็งต่อมไทรอยด์ที่เคยได้รับการรักษามาก่อน
    • หรืออาจพบในผู้ป่วยโรคไทรอยด์อักเสบฮาชิโมโตะ
  1.  Anti TPO มีค่าสูงอาจเกิดจาก
    • โรคไทรอยด์อักเสบฮาชิโมโตะ (หรือโรคไทรอยด์อักเสบจากภูมิคุ้มกัน)
    • โรคเกรฟ
  1. Anti-TSH receptor IgG (TRAB) มีค่าสูงพบได้ในผู้ป่วยโรคเกรฟ (Graves disease)
  •  

โปรแกรมตรวจโรคไทรอยด์อักเสบจากภูมิคุ้มกัน

  • ตรวจการทำงานของต่อมไทรอยด์ (FT3, FT4, TSH)
  • ตรวจระดับภูมิคุ้มกันไทรอยด์ (Thyroglobulin Ab)
  • ตรวจระดับภูมิคุ้มกันไทรอยด์ (Anti TPO)
  • ตรวจระดับภูมิคุ้มกันไทรอยด์ (Anti-TSH receptor)

แชร์บทความนี้ :

สอบถามรายละเอียด หรือ นัดหมายการตรวจ

ทีแอลซี อุดร แลบเซ็นเตอร์ (สาขา อุดรธานี)

ขอนแก่น ทีแอลซี แลบเซ็นเตอร์ (สาขา ขอนแก่น)

โกลบอล ทีแอลซี ยูดี เมดิคอลแลบ (สาขา กรุงเทพฯ)

You cannot copy content of this page

แจ้งย้าย ที่ทำการ ขอนแก่น ทีแอลซี แลบ เซ็นเตอร์